Ambijentalne celine i spomenici

Ribarski trg

Po svedočenju najnovijih arheoloških nalaza, na priobalnom delu Kanjiže (danas: Ribarski trg), postoje tragovi ljudskih naseobina počev od bronzanog doba. Formiranje ljudskih naselja u prastaro doba objašnjava se površinskim karakteristikama i obiljem vode ovog kraja kao i činjenicom da se ispod ušća Moriša, nalazio jedan od najranije poznatih plićaka, prelaza, preko reke Tise.

Pored mesta prelaska na drugu obalu reke Tise, iz bezednosnih razloga, u rimsko doba, te za vreme seobe naroda, stvoreno je stražarsko mesto na najvišoj tačci prirodnog predela, a potom zemljano utvrđenje kod ušća potoka Kereš (Kőrös). Potok je u IX veku dobio ime od Slovena koji su tu živeli. Ovaj naziv se u prvim pisanim dokumentima po dolasku Mađara u domovinu, javlja u obliku CNESA, odnosno KENESNA, i predstavlja jedan od slovenskih toponima koji su očuvani u Potisju.

Glavni trg i Glavna ulica 

Na Glavnom trgu se nalaze najznačajnije javne ustanove i arhitetkonski najlepše građevine Kanjiže: zgrada opštine, u čijoj je blizini i tzv. Kitnjasta palata, OKU “Cnesa”, RKA “Nađ Jožef”, rimokatolička i pravoslavna crkva, itd…

Ispred zgrade opštine tzv “mali park” idelano je mesto za kratak predah i uživanje u atmosferi ove mirne vojvođanske palanke. U parku se nalaze spomenici pesniku Konc Ištvanu i slikaru Dobo Tehameru i spomenik žrtvama Drugog svetskog rata.

Duž Glavne ulice koja se nadovezuje na Glavni trg, nalaze se trgovinske radnje, poslastičarnice i kafići. Jedna od najlepših građevina Glavne ulice jeste zgrada Omladinskog doma, renovirana  2012. godine. 

Narodni park

Narodni park - nekadašnji Šumarak kraljice Elizabete, uredio je krajem XIX veka baštovan Bednarc Karolj. Park je u svom najsjajnijem periodu bio uređen kombinacijom francuskog i engleskog vrtlarskog stila tipičnog za Mađarsku u doba monarhije – sa puno cveća i vodenih površina. Danas se u njegovom okrilju nalaze banjski kompleks SB „Banja-Kanjiža“, hotelski smeštajni kapaciteti, „Aqupanon“**** i garni hotel „Lupus“***, dečije igralište, fudbalsko igralište... Park predstavlja pravu oaza zelenila i mira, nadomak samog centra naselja. U Narodnom parku se nalaze zgrade Vigado i Pagoda, koa i mnoga spomen obeležja:

  • Bista Hermana Grinfelda (ispred glavne recepcije Banje)

Herman Grinfeld (1864 – 1926), bankar, veleposednik i industrijalac, svoje najveće poslove koji su dali pečat razvoju Kanjiže, započeo je početkom prošlog veka i bez ikakave sumnje usmerio razvoj Kanjiže na najbolji mogući kolosek.

Herman Grinfeld izliven u bronzi dočekuje goste od 2005. godine ispred moderne zgrade “Banje Kanjiža”. Bista Grinfelda rad je akademskog vajara Save Halugina iz Subotice.

Fabriku za proizvodnju cigle i crepa Grinfeld je pokrenuo 1903. godine, a deceniju kasnije u punom sjaju bilo je i „Kupatilo čudotvornog bunara”. Kada bi dalje istraživali, šta je sve želeo da ostvari i o čemu je sanjao Herman Grinfeld, možda bismo saznali još mnogo toga, ali u svakom slučaju, može se svrstati u naprednog čoveka svog doba, sa pravim preduzetničkim duhom. U čudotvornu moć vode i blata sa pašnjaka Jaraš, udaljenog šest kilometara od Kanjiže, Grinfeld je ugradio svoj preduzetnički duh na način koji bi mu pozavideli mnogi ekonomisti i poslovni ljudi današnjice.

  • Spomenik “Ciganka”

“Ciganka” se nalazi ispred nekadašnjeg glavnog ulaza starog objekta Banje Kanjiža – Abelle. Simbolizuje legendu o nastanku Banje Kanjiža, prema kojoj je lepa ciganka kod Čudesnog bunara, na pašnjaku 6 km od Kanjiže izlečila svoja bolna kolena. 

  • Spomenik „Tiski cvet“

Insekt Tiski cvet (Palingenia longicauda) više  miliona godina  očarava  ljude svojim ritualom  ljubavne igre, lepotom svog oblika i boja.

  • Spomenik osnivačima Kolonije književnika

Tradicionalna međunarodna manifestacija Kolonija književnika je 2012. godine obeležila svoj  60. jubilej. Spomenik u Narodnom parku podignut je osnivačima Šandoru Bogdanfiju, Laslu Galu, Ištvanu Lataku, Mihalju Majternjiju i Jožefu Šulhofu na čiju inicujativu je 1952. godine održan prvi susret književnika u Kanjiži.

 


Turizam
Glavni trg 1, Kanjiža
Tel/Fax: 024/873-249, 024/875-166 lokal 230
Kontakt forma