Horgoš

Horgoš je najsevernije naselje Vojvodine i naselje pored kojeg se nalazi i čije ime nosi najprometniji grančni prelaz u našoj zemlji. 0

Naselje i njegova okolina  bogati su arheološkim nalazištima. Od oko devetnaest arheoloških lokaliteta iz različitih vremenskih perioda, lokalitet Crkvine iz prve polovine XIII veka registrovano je kao kulturno dobro od velikog značaja.

Prvi pisani trag o postojanju naselja nalazimo već u XI veku, o osnivanju benediktanskog samostana Garam. Tu se nalazilo i jedno ribarsko naselje Horgoš, a često se spominje i selo Sentpeter. Sam naziv Horgoš ima koren mađarske reči “horog”, što  znači udica ili kuka  i najverovatnije je u vezi sa jednim  jezerom koje je bilo u današnjem Horgoškom ritu i zvalo se Horgas-tó (Kukasto jezero).

U turskom razdoblju je Horgoš bio deo segedinskog atara. Posle senćanske bitke organizuje se Potiska vojna granica, a Sentpeter i Horgoš kao pustare pripadaju raznim vojnim sančevima.

Posle rasformiranja Vojne granice ove pustare je kupio segedinski beležnik Karas Mikloš 1746. godine i odmah  nakon kupovine je započeo naseljavanje imanja. Istorija naselja i porodice Karas je tesno povezana, a zahvaljujući njima Horgoš se u drugoj polovini XVIII i u XIX veku  snažno razvijao.

U periodu obnove mađarskih županija Horgoš je postao deo Čongradske županije, a ponekad je bio i centar županijske uprave kada su članovi porodice Karas postali župani ili podžupani. U drugoj polovini 18. veka i u 19. veku jača se putnički promet i u ovom kraju. Uveden je redovni poštanski (diližanski) saobraćaj i na čijim linijama Horgoša koja je bila važna raskrsnica. Glavno zanimanje Horgošana u 19. veku je zemljoradnja, stočarstvo i delom narodna radinost. Višak proizvoda nose se na subotičku, segedinsku pijacu a počinje da se razvija i zanatstvo: krojači, bačvari, kovači, kožari i čizmari 1837. godine osnivaju svoje cehove. Godine 1845. već postoji i škola. Gradi se mondensko letovalište i vikend naselje Kamaraš, koje postaje stecište bogatih i uglednih ljudi iz Mađarske. U Kamarašu je boravio i poznati kompozitor Bela Bertok i sakupljao narodne pesme zajedno sa Balaž Belom.

 

Prvi svetski rat i političke promene su imale i pozitivne i negativne posledice u razvoju naselja. Agrarna reforma je obuhvatila i porodicu Karas, Rek, Vermeš. Ove konfiskovane zemlje su dobili novi doseljenici južnoslovenskog porekla.

 

Formirane su zadruge, osnovana su poljoprivredna dobra. Pre toga u selu nije bila zastupljena industrija, mada je Horgoš bio poznat u celom svetu kao proizvođač začinske paprike – najčuvenija je segedinska pa posle horgoška paprika, ali njena porizvodnja se odvijala na manufakturni način kod 4–5 privatnih vlasnika mlina za papriku. Industralizacija počinje 1950-tih 1960-tih godina, osnivanjem “Vitamina” i drugih preduzeća, kao što je “Iglo”. 

Horgoš je danas jedan od lokalnih centara opštine. Razvijena je maloprodajna trgovinska veza sa robnom kućom, salonom nameštaja, otvorenom tržnicom i vašarištem. Saobraćajna funkcija i danas je veoma značajna – raskrsnica je lokalnih i regionalnih puteva. 

 

(Izvor: www.kanjiza.rs)


Turizam
Glavni trg 1, Kanjiža
Tel/Fax: 024/873-249, 024/875-166 lokal 230
Kontakt forma